Επιστροφή στα χρόνια του "μεγάλου ασθενή"

Γράφει ο Πάνος Κολοκοτρώνης 

Κάπως έτσι ξεκινούν όλα: Η πάντοτε υπερφίαλη Τουρκία έδωσε την αφορμή στη Γερμανία, την ώρα που το Βερολίνο επιχειρούσε να εξισορροπήσει τις σχέσεις του με την Ουάσινγκτον. Η Άγκυρα απαγόρευσε σε Γερμανούς βουλευτές να επισκεφτούν τις γερμανικές δυνάμεις στη βάση του Ιντσιρλίκ.

Την ώρα, μάλιστα, που οι ΗΠΑ και η Τουρκία έβλεπαν τις διμερείς σχέσεις να κατακρημνίζονται, καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ έδειξε ότι προτιμά μια διπλωματική γλώσσα και πολιτική τακτική α λα Λύντον Τζόνσον, δηλαδή το γνωστό “είμαστε ελέφαντας και είστε…ψύλλος”, παρά το διαρκές ντάντεμα ενός κατ’ ανάγκη και λόγω γεωστρατηγικών συμφερόντων συμμάχου.

Πόσο μάλλον όταν αυτός ο σύμμαχος κουνούσε συχνά πυκνά το δάχτυλο ακόμη και προς τις ΗΠΑ, ενώ το νέο καθεστώς Ερντογάν που εγκαθιδρύθηκε αμέσως μετά την απόπειρα πραξικοπήματος δεν κατηγόρησε απλώς τη Δύση γι αυτή την επιχείρηση συνταγματικής εκτροπής -άλλωστε είναι προφανές ότι εάν η Δύση ήθελε να πετύχει το στρατιωτικό πραξικόπημα, θα είχε φροντίσει τουλάχιστον οι Τούρκοι στρατηγοί που αν μη τι άλλο διατηρούσαν στενές σχέσεις με τη Δύση λόγω ΝΑΤΟ, να μην πιαστούν στον ύπνο!

Η γεωστρατηγική υποβάθμιση της Τουρκίας ήταν αναπόφευκτη. Ειδικά μετά την λανθασμένη εκτίμηση Ερντογάν ότι το δριμύ κατηγορώ εναντίον της Δύσης θα συσπείρωνε τους Τούρκους χωρίς να “ενοχλήσει” την Ουάσινγκτον, στην οποία έπρεπε να υπενθυμιστεί ότι “η Τουρκία είναι περιφερειακός ηγέτης και πολύτιμος σύμμαχος” για τα αμερικανικά σχέδια στη Μέση Ανατολή.

Δεν είναι τυχαίο ότι αμέσως μετά τα πρώτα σύννεφα στις σχέσεις με τις ΗΠΑ, η Τουρκία διαμήνυσε στην Ουάσινγκτον ότι είναι αρκετά δυνατή για να αμφισβητηθεί ο ρόλος της στην ευρύτερη περιοχή. Είτε μέσω της Αλβανίας, η οποία αιφνιδιαστικά άρχισε να προβάλλει αξιώσεις έναντι των γειτόνων της, είτε μέσω των Σκοπίων, στα οποία ξέσπασε πολιτική κρίση, είτε απευθείας μέσω απειλών κατά της Ελλάδας και της Κύπρου, η Άγκυρα επιχείρησε να δείξει στους Αμερικανούς ότι “αυτή κάνει κουμάντο στην περιοχή”.

Διαψεύστηκε, βεβαίως, μόλις η μεν Αλβανία σταμάτησε την επιθετική ρητορική της εναντίον της Ελλάδας και των Σκοπίων, τα δε Σκόπια δεν σχημάτισαν απλώς κυβέρνηση αλλά εξαπέλυσαν και επίθεση φιλίας στην Αθήνα.

Ακολούθησε η κρίση στο Κατάρ, μέσω της οποίας επιβεβαιώθηκε η γεωστρατηγική υποβάθμιση της Τουρκίας, παρά την προσπάθεια του Ερντογάν να αξιοποιήσει ακόμη και τον νεοεκλεγέντα Γάλλο Πρόεδρο, προκειμένου να δείξει την εμπιστοσύνη που δείχνει η Δύση στην Τουρκία και στον ηγεμονικό της ρόλο στη Μέση Ανατολή. Το έπραξε δε, παρά το γεγονός ότι την ίδια στιγμή απειλούσε τη γαλλική Total επειδή σύναψε συμφωνία με την Κυπριακή Δημοκρατία για τους υδρογονάνθρακες στην κυπριακή ΑΟΖ!

Ένας-ένας οι σύμμαχοι άρχισαν να εγκαταλείπουν την Τουρκία, η οποία γνωρίζει ότι ακόμη και η προσέγγιση της Ρωσίας σε καμία περίπτωση δεν είναι ρεαλιστική. Η τελευταία σύνοδος των χωρών του ΝΑΤΟ ήταν χαρακτηριστική του αρνητικού κλίματος για την Άγκυρα, όχι μόνο επειδή όλα τα στρατιωτικά της στελέχη που είχαν χτίσει γέφυρες με τη δύση μέσω του ΝΑΤΟ συνελήφθησαν και βασανίστηκαν από τον Ερντογάν, αλλά κι επειδή ο ηγεμονικός ρόλος που επιδιώκει η Τουρκία στη Μέση Ανατολή επιχειρείται με τόσες σπασμωδικές κινήσεις, ώστε να θίγει πλέον ανοιχτά τα σχέδια της Δύσης.

Η Γερμανία, για παράδειγμα, η οποία επιχειρεί κι εκείνη να αναδειχθεί σε σημαίνοντα παίκτη στη Μέση Ανατολή, θα έπρεπε να έρθει σε μετωπική τόσο με τις ΗΠΑ όσο και με τη Βρετανία. Κι αν ακόμη θεωρεί ότι το Λονδίνο είναι “ελεγχόμενο”, σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να θεωρεί ότι και η Ουάσινγκτον μπορεί να “ελεγχθεί”. Στο δίλημμα, λοιπόν, “Τουρκία, ή ΗΠΑ”, η απάντηση είναι μάλλον δεδομένη.

Τόσο η Γαλλία όσο και η Βρετανία, οι οποίες, τουλάχιστον σε ό,τι αφορά σε κρίσιμες στιγμές για τον ελληνισμό, έχουν διαχρονικά δείξει τα φιλοτουρκικά τους αισθήματα, τηρούν πλέον σαφείς αποστάσεις από την Άγκυρα. Ακόμη και το Λονδίνο, το οποίο θα μπορούσε υποστηρίξει τις τουρκικές θέσεις στις τελευταίες συνομιλίες για το Κυπριακό, διαχώρισε τη θέση του από τις επιδιώξεις της Άγκυρας. Δεν θα μπορούσε, άλλωστε, να πράξει διαφορετικά όταν οι ΗΠΑ είχαν ήδη δείξει ότι “δεν θέλουν την Τουρκία μέσα στα πόδια τους”.

Σε τελευταία ανάλυση, ακόμη και στο ενδεχόμενο οι δυτικοί σύμμαχοι να θεωρούσαν έως πρότινος ότι το “τουρκικό μοντέλο” για την Κύπρο είναι “καλύτερο” από τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, σήμερα επ’ ουδενί δεν θα ήθελαν η Τουρκία να “ελέγχει” ολόκληρη την Κύπρο, ενδυναμώνοντας την ισχύ της στην ανατολική Μεσόγειο.

Ας κόβει το “Μπαρμπαρός” όσα δρομολόγια θέλει κι ας εκτοξεύονται από τα κατεχόμενα όσες απειλές εκτοξεύονται. Στην περιοχή πλέουν αμερικανικά και γαλλικά πολεμικά πλοία. Το Ισραήλ έχει δείξει ότι στηρίζει τη Λευκωσία, ενώ και στην ίδια την Κύπρο βρίσκεται βρετανική βάση, η οποία αυτή τη φορά δεν θα μείνει αθέατη εφόσον απειληθούν τα συμφέροντα της Δύσης.

Το γεγονός ότι οι συλλήψεις των μελών της Διεθνούς Αμνηστίας έγιναν βάσει σχεδίου, καταδείχθηκε από την τακτική Ερντογάν, ο οποίος ζήτησε από το Βερολίνο να εκδώσει στην Τουρκία τους τρεις “γκιουλενικούς”, όπως προφανώς θεωρεί, στρατηγούς που βρίσκονται στη Γερμανία, ώστε να απελευθερώσει και η Άγκυρα τον Γερμανό “τρομοκράτη”! Επρόκειτο, βεβαίως, για έναν εκβιασμό στον οποίο ούτε η Γερμανία του ισορροπιστή Βίσμαρκ θα ενέδιδε.

Γι’ αυτό και η αναστολή κάθε αποστολής οπλισμού προς την Τουρκία ήταν ένα απλό δείγμα της γερμανικής δυσαρέσκειας. Η ουσία της αντιπαράθεσης αντικατοπτρίζεται αλλού: Στην απόσυρση κάθε οικονομικής ενίσχυσης της Τουρκίας. Η Γερμανία, τουλάχιστον, έχει ήδη μιλήσει για “πάγωμα” κάθε οικονομικής ενίσχυσης της Άγκυρας από την Ευρώπη. Ειδικά όταν η Τουρκία έχει κατηγορήσει γερμανικούς κολοσσούς για…τρομοκρατία.

Από την πλευρά τους οι ΗΠΑ μέχρι στιγμής δεν έχουν αναφερθεί στην οικονομική κατάσταση της Τουρκίας, ούτε εκδώσει κάποια ταξιδιωτική οδηγία. Εκτός αν θεωρηθεί ότι για την τελευταία έκθεση του οίκου Fitch, ο οποίος διατήρησε το αξιόχρεο των τουρκικών ομολόγων στην κατηγορία των “σκουπιδιών”, έπαιξε κατά οποιονδήποτε τρόπο ρόλο και ο διαφαινόμενος επαναπροσδιορισμός της αμερικανικής διπλωματίας έναντι της Τουρκίας.

 

 

 

 

 

 

 

Comments: 0

Your email address will not be published. Required fields are marked with *

six + one =