+Plus

Αντισυγκεντρώσεις – Ακόμη ένα πλήγμα στην ποιότητα της δημοκρατίας

Γράφει ο Χρήστος Οικονόμου 

Το φαινόμενο επαναλαμβάνεται με συστηματικότητα και επιμονή, ώστε να αποκλείεται απολύτως η εκδοχή του τυχαίου και του αυθόρμητου. Η με συγκεκριμένο τρόπο εκ των υστέρων παρουσίασή του από φιλικά στην αντιπολίτευση και κατ’ επανάληψη ελεγχόμενης αξιοπιστίας μέσα ενημέρωσης, σχεδόν επιβεβαιώνει την  υπόνοια της μεθόδευσης.

Σε προγραμματισμένες συγκεντρώσεις του κυβερνώντος κόμματος, μερικές δεκάδες άνθρωποι προπηλακίζουν στελέχη του ΣΥ.ΡΙΖ.Α. και μέλη του υπουργικού συμβουλίου, που επισκέπτονται κάποιο νόμο για να μιλήσουν στους συγκεντρωμένους, υποστηρικτές του κόμματος…

Την επόμενη ημέρα, τα μέσα ενημέρωσης που  προανέφερα, θύματα του μιθριδατισμού ψευδολογίας που τα ίδια εξέμεσαν τα τελευταία τρία χρόνια, εμφανίζουν σ’ ένα κρεσέντο ψέματος αυτές τις μερικές δεκάδες ανθρώπους, κάτι σαν μια παλλαϊκή εξέγερση κατά της κυβέρνησης…

Και περί του δικαιώματος αυτο-γελοιοποίησης αναξιόπιστων μέσων ενημέρωσης, ούτε λόγος -ποσώς με ενδιαφέρει! Εδώ και καιρό, άλλωστε, δεν προσδιορίζεται από δημοσιογραφικά ανακλαστικά το τί γράφουν αυτά τα μέσα, αλλά από επιχειρηματικά και μιντιακά συμφέροντα, με ευκρινείς αντανακλάσεις της επιρροής τους και της αλληλεξάρτησής τους, προς και από πολιτικά συμφέροντα -δηλαδή αφορούν ευθέως σε μικροπολιτικές σκοπιμότητες.

Πρόκειται για απολύτως αντιδημοκρατική πρακτική, η οποία ως εξαίρεση θα ήταν εξηγήσιμη (αν και για λόγους αρχών πάντα απαράδεκτη και απορριπτέα), αλλά ως επαναλαμβανόμενη στάση, εκπροσωπεί ό,τι χειρότερο στον δημόσιο χώρο.

Φυσικά -τηρουμένων των πολιτικών αναλογιών- παρόμοιες εκδηλώσεις (και γι’ αυτό εξ ίσου απαράδεκτες και απορριπτέες) έλαβαν χώρα και την περίοδο 2010-’11. (Θυμάμαι, για παράδειγμα, μια ανεπίτρεπτη επίθεση σε βάρος του Πέτρου Ευθυμίου στο Μαρούσι, τότε υποψήφιου με το ΠΑ.ΣΟΚ, που με εξόργισε πολύ, δεδομένου του ήθους του Πέτρου και της ποιότητας του γνωστού δημόσιου λόγου του, ως πολιτικού ομιλητή…)

Το φαινόμενο αυτό, ως πολιτική πρακτική, δεν είναι η πρώτη φορά που εμφανίζεται στην Ελλάδα. Τα «πέτρινα χρόνια» κυριαρχίας της ελληνικής δεξιάς, ήταν μόνιμη επιλογή του φασίζοντος εγχώριου αστυνομικού κράτους. Καμιά πενηνταριά τραμπούκοι οπλισμένοι με στειλιάρια, μαζεύονταν έξω από αίθουσες στις οποίες η τότε Ένωση Κέντρου και η ΕΔΑ οργάνωναν πολιτικές εκδηλώσεις και με απειλές, ύβρεις και προπηλακισμούς, εξαπέλυαν επιθέσεις στους λιγοστούς τολμηρούς που πήγαιναν να ακούσουν τους ομιλητές. Της ίδιας της δολοφονίας του Λαμπράκη, όπως είναι γνωστό, προηγήθηκε αντι-συγκέντρωση παρακρατικών στο σημείο που θα μιλούσε ο βουλευτής της ΕΔΑ.

Το απαράδεκτο και ακραία αντιδημοκρατικό αυτό «κόλπο» της φασίζουσας προ-δικτατορικής δεξιάς, το «δημοκρατικό τόξο» της εποχής αντιμετώπισε με τη μέθοδο οργάνωσης  δημοσίων συγκεντρώσεων, η μαζικότητα και το δημοκρατικό σφρίγος των οποίων επέβαλε οι «προ-χουντικοί», αποκαλούμενοι τότε ευσχήμως από το κράτος της δεξιάς ως «αντιφρονούντες» να κρύβονται στα πολιτικά υπόγεια της εποχής. αντί να αποτολμούν  δημόσιες προκλήσεις.

Οι σημερινές αντι-συγκεντρώσεις (προφανώς, λαμβανομένου υπόψη ότι μιλάμε για άλλες εποχές, και σήμερα η τεράστια δημοκρατική ωρίμανση της Ελλάδας από την πτώση της χούντας και μετά έχει διασφαλίσει τις θεμελιώδεις αρχές διεξαγωγής του δημόσιου πολιτικού διαλόγου), προσομοιάζουν μ’ εκείνες τις δολοφονικές πρακτικές της τότε σκληρής δεξιάς σε δύο σημαντικά στοιχεία και διαφέρουν σ’ ένα άλλο σημείο, εξ ίσου καίριο!

– Οι ομοιότητες είναι ότι πολύ δύσκολα θα μπορούσε, τότε και τώρα, να ανιχνευτεί το στοιχείο του αυθορμητισμού στην εκδήλωσή τους. Επίσης, ομοιότητες ανιχνεύονται διότι στο στόχαστρο των «αντι-συγκεντρωμένων» τίθενται -όπως τότε- πρωτίστως πολιτικές παρατάξεις της αριστεράς.

– Η διαφορά έγκειται στο ότι τότε θύματα των αντιδημοκρατικών αυτών πρακτικών  ήταν δυνάμεις της αντιπολίτευσης, ενώ σήμερα κυβέρνηση της αριστεράς.

(Αντιπαρέρχομαι εδώ τους βολουνταριστικούς σχολιασμούς στα κοινωνικά δίκτυα, προσώπων  πολιτικά καταγόμενων από το σημερινό ΚΙΝΑΛ, που αντί της δημοκρατικά  οφειλόμενης, καθαρής και απροϋπόθετης καταδίκης των σημερινών αντι-συγκεντρώσεων, υπενθυμίζουν τέτοια περιστατικά του 2010-’11. Ανθρωπίνως κατανοητή η αντίδραση αυτών των σχολιαστών, απολύτως απαράγωγη δημοκρατικά, επί της ουσίας…)

Δεν γνωρίζω αν οι σημερινές αντι-συγκεντρώσεις, συνδέονται πρακτικά με την αντιπολίτευση, μείζονα και ελάσσονα. Γνωρίζω, όμως, ότι συνδέονται πολιτικά και αλληλο-τροφοδοτούνται!

Η γενική στάση της Ν.Δ. ως αντιπολίτευση, άλλωστε, ελάχιστη σχέση, σε κάθε περίπτωση, με δομημένη δημοκρατική διαχείριση του στάτους που αναγνωρίζεται στον ρόλο της, ως δευτερεύουσα πολιτική δύναμη στο σημερινό σκηνικό και με πρώτη ευθύνη την ενάσκηση κριτικής στην κυβέρνηση.

Από την αρχή κιόλας της παρούσας κυβέρνησης, κεντρικό στοιχείο του αντιπολιτευτικού λόγου Μητσοτάκη ήταν η αμφισβήτηση της δημοκρατικής νομιμοποίησης του ΣΥ.ΡΙΖ.Α να ασκήσει τον εκ της κάλπης και του συντάγματος οριζόμενο πολιτικό ρόλο του. Ο ρεβανσισμός (και μάλιστα σε συσχέτιση με την πρόδηλα και αποδεδειγμένα -τυπικά και ουσιαστικά- κριθείσα ως κακή διακυβέρνηση Σαμαρά, όπως αποδεικνύεται από την πασίγνωστη φρούδα ελπίδα περί «αριστερής παρένθεσης»), η ευθεία αμφισβήτηση της βασικής δημοκρατικής αρχής εξασφάλισης επαρκούς «χωρο-χρόνου διακυβέρνησης» για τον εκάστοτε νικητή των εκλογών (όπως εκδηλώθηκε με το αίτημα για πρόωρες εκλογές εδώ και τρία χρόνια) και το ανοιχτό «τσαλαβούτημα» στην ακροδεξιά πολιτική «απόχη» των ψηφοφόρων (χωρίς ίχνος σεβασμού σε παραταξιακές αρχές και αξίες), προσδίδουν χαρακτηριστικά πρωτοφανούς πολιτικού τυχοδιωκτισμού  στον νεο-μητσοτακισμό της Ν.Δ..

Οι σταθεροί κανόνες του πολιτεύματος, φυσικά, ανέχονται ακόμη και τόσο σοβαρά αντιδημοκρατικά ολισθήματα από τον κ. Μητσοτάκη, επαφίοντας την κρίση γι’ αυτά στην  κορυφαία στιγμή της κάλπης.

Αυτό που δεν επιτρέπουν οι δημοκρατικοί κανόνες, είναι η σιωπή -και πολύ περισσότερο η ανοχή- σε πρακτικές αντι-συγκεντρώσεων. Με τη Ν.Δ. να σιωπά διαρκώς από την υποχρέωση δημόσιας καταδίκης αυτών των πρακτικών, από το ενδεχόμενο να είναι πολιτική αβλεψία του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης, περνάμε βήμα-βήμα στην πολιτική «κάλυψη» του φαινομένου. Δεν μπορεί μέρα παρά μέρα να εκδίδεται ανακοίνωση της Ν.Δ. για τον Ρουβίκωνα και να μην έχει λεχθεί από το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης ούτε μία λέξη για το σημερινό φαινόμενο των αυτοσυγκεντρώσεων. Και αλίμονο, αν τυχόν θα προέκυπταν τραγικές συνέπειες κάπου, ως αποτέλεσμα αυτών των πρακτικών από δήθεν αυθορμήτως ενεργουντες πολίτες…

Στις δημοκρατίες αναγνωρίζεται εξ ανοχής των πολιτών στα καμώματα των κομματικών γραφειοκρατιών το δικαίωμα μιας λογικής απόστασης από την πραγματικότητα, για να προαχθούν οι θεσεις των πολιτικών οργανισμών. Κακώς, …αλλά συμβαίνει! Από το σημείο αυτό, όμως, έως την ανοιχτή προπαγάνδιση των ψεμάτων και την τόσο επιλεκτική παρέμβαση ενός κόμματος στις τρέχουσες εξελίξεις, όπως κάνει η σήμερα η Ν.Δ. η απόσταση είναι μεγάλη. Και είναι μια απόσταση προσδιοριστική της διαφοράς ανάμεσα στην πολιτική αστοχία και την βλαπτική επίπτωση στους δημοκρατικούς θεσμούς.

…Όσο για το ΚΙΝ.ΑΛ., προσήκουν άλλοι και ήσσονες οι πολιτικοί καταλογισμοί, απόρροια νομίζω μιας ήπιας αντίδρασης σε συμπεριφορές των «πολιτικά ηττημένων», που δικαιολογεί μια ουσιαστική δημοκρατία…

_________________

(Σημ.: Συνειδητά αποφεύγω να ασχοληθώ με τις σχολικές εκδηλώσεις ακροδεξιάς πολιτικής κοπής, με την ελπίδα ότι η υπόθεση θα εκτονωθεί και κλείσει άμεσα. Aντιλαμβάνομαι ότι ένα μέρος του οφέλους που προσπορίζεται η ακροδεξιά απ’ αυτά είναι η δημόσια συζήτηση που τα ακολουθεί. Ας μην τα ενδυναμώμουμε αθέλητα. Ευχή να μη χρειαστεί να επανέλθω…)

(Το παρόν δημοσιεύεται και στο blog του γράφοντος www.molyvi.com)